Keman seçimi fiyatla değil, ihtiyaçlarınızı anlamakla başlar. Şahnazi atölyesinde her kemanı yedi özellik üzerinden değerlendiririz. Yapımda, ayarda ve model önerirken kullandığımız ortak dil budur. Karar vermeden önce bu özellikleri tanımak yararlı olur.
1. Tepki hassasiyeti: Kemanın en küçük çalım değişikliklerine ne kadar duyarlı ve hızlı karşılık verdiğidir. Yay basıncı, yay hızı, telle temas noktası ve elin ince hareketleri sese doğru ve öngörülebilir biçimde yansımalıdır. Müzisyene direnen bir enstrüman, onu kendi sınırları içinde tutar.
2. Ses dengesi: Dört tel, farklı notalar, oktavlar ve tüm pozisyonlar arasında sesin tutarlılığıdır. Müzisyen bütün ses alanında aynı karakterle karşılaşmalı, enerjisini istenmeyen farkları gidermeye harcamamalıdır.
3. Notalar arasındaki genişlik hissi: Frekansların kendisi değil, aralarında hissedilen mesafedir. Koron, sori ve yarım sesten küçük aralıkların ifadede rol aldığı Doğu müziğinde özellikle önemlidir. Amaç, en pes ve en tiz bölgeler arasında kontrollü bir karşıtlıktır.
4. Sesin uzağa ulaşması: Ses enerjisinin, odağının ve yoğunluğunun dinleyiciye ulaşana kadar korunmasıdır; yalnızca yüksek ses değildir. Yalnızca müzisyenin yakınında güzel duyulan ses, halı ve perdelerin bulunduğu bir odada kaybolabilir.
5. Güç: Yay basıncı ve çalım enerjisi arttığında sesin niteliğini, odağını ve kararlılığını koruyabilmesidir. Nota istenmeden başka bir perdeye kaymamalıdır. Yüksek ses ile güçlü ses arasındaki fark budur.
6. Yumuşaklık: Zayıf ya da boğuk ses anlamına gelmez. Güçlü bir ses aynı zamanda yumuşak, kontrollü ve hoş olabilir; uzun icralarda müzisyenin ve dinleyicinin kulağını yormaz.
7. Tiz ve pes seslerin derinliği: Oktavlar arasında ilerlerken ses yalnızca kalınlaşıp incelmiş gibi gelmemeli, gerçekten tiz ve pes bölgelerin farklılığını duyurmalıdır. Enstrüman bu iki bölge arasındaki gerçek alanı ortaya koymalıdır.
Üst model, aynı özelliklerde daha fazla olanak ve kontrol sunar; herkes için mutlaka daha güzel ses demek değildir. Doğru keman, sizin müzik dilinizi konuşan enstrümandır.